Bài viết

Tổng quan về xơ vữa động mạch
19/08/2019

Tổng quan về xơ vữa động mạch

Viết bởi Sơn Ngô / 0 bình luận

Xơ vữa động mạch là gì?

     Xơ vữa động mạch - là xơ cứng và thu hẹp các động mạch, nó âm thầm và từ từ chặn các động mạch, khiến lưu lượng máu có nguy cơ bị tắc nghẽn. Nó là nguyên nhân dẫn đến các cơn đau tim , đột quỵ và bệnh mạch vành được gọi là bệnh tim mạch .

Nguyên nhân dẫn đến xơ vữa động mạch? Người có nguy cơ mắc phải và tại sao? Quá trình chết người này có thể phòng ngừa và điều trị được.

Nguyên nhân

     Động mạch là các mạch máu mang máu từ tim đi khắp cơ thể. Chúng được lót bởi một lớp tế bào mỏng gọi là nội mạc. Lớp nội mạc có tác dụng giữ cho bên trong các động mạch săn chắc và trơn tru, giúp máu lưu thông. Xơ vữa động mạch bắt đầu với tổn thương nội mạc,  do thói quen hút thuốc, huyết áp cao, hoặc cholesterol cao gây ra . Sự tổn thương đó dẫn đến sự hình thành các mảng bám. Khi cholesterol xấu (LDL) , đi qua lớp nội mạc bị tổn thương, cholesterol sẽ xâm nhập vào thành động mạch. Dẫn đến việc các tế bào bạch cầu phải dẫn truyền vào để tiêu hóa LDL . Qua nhiều năm, cholesterol và tế bào trở thành mảng bám trong thành động mạch. Mảng bám tạo ra vết sưng trên thành động mạch, Khi xơ vữa động mạch tiến triển, vết sưng đó sẽ lớn hơn. Khi nó đủ lớn, nó có thể tạo ra sự tắc nghẽn. Quá trình đó diễn ra trên toàn bộ cơ thể. Kết quả là, không chỉ trái tim chị áp lực, mà bạn còn có nguy cơ bị đột quỵ và các vấn đề sức khỏe khác.

     Xơ vữa động mạch thường không gây ra các triệu chứng cho đến tuổi trung niên trở lên. Nhưng khi động mạch thu hẹp trở nên nghiêm trọng, nó có thể làm nghẹt lưu lượng máu và gây đau, Sự tắc nghẽn cũng có thể vỡ đột ngột. Điều đó sẽ khiến máu đóng cục bên trong động mạch tại vị trí vỡ.

Tấn công mảng bám động mạch

     Các mảng bám từ xơ vữa động mạch cần được xử lý theo những cách khác nhau. Với các mảng bám phát triển đến một kích thước nhất định và dừng lại nhưng chúng không cản trở lưu lượng máu, nó có thể không bao giờ gây ra triệu chứng. Mảng bám có thể phát triển một cách âm thầm trong động mạch nếu không được kiểm soát, nó gây ra tắc nghẽn tạo ra những cơn đau ở ngực hay ở chân khi bạn vận động gắng sức là triệu chứng thường thấy.

     Điều tồi tệ nhất xảy ra khi các mảng bám đột ngột vỡ ra, làm cho máu đóng cục bên trong động mạch. Trong não bộ, điều này gây ra đột quỵ ; trong tim , một cơn đau tim .

     Các mảng xơ vữa động mạch gây ra ba loại bệnh tim mạch chính :

  • Bệnh động mạch vành: Các mảng bám ổn định trong động mạch tim gây đau thắt ngực ( đau ngực ). Một mảng bám đột ngột vỡ và đông máu khiến cơ tim bị chết. Đây là một cơn đau tim .
  • Bệnh mạch máu não: chúng vỡ ra tạo thành các cục máu trong các động mạch của não gây ra đột quỵ với khả năng  tổn thương não vĩnh viễn. Sự tắc nghẽn tạm thời trong động mạch cũng có thể gây ra một thứ gọi là cơn thiếu máu não thoáng qua (transient ischemic attacks - TIAs), đó là những dấu hiệu cảnh báo đột quỵ . Tuy nhiên, không gây chấn thương não .
  • Bệnh động mạch ngoại biên: Sự Thu hẹp trong các động mạch của chân do mảng bám gây ra lưu thông kém. Điều này làm cho bạn đau đớn khi đi bộ. Nó cũng sẽ khiến vết thương không lành. Bệnh nặng có thể dẫn đến cắt cụt chi.

Người có nguy cơ mắc phải này? Những Ai không bị xơ vữa động mạch?

     Một nghiên cứu năm 2001 với 262 người khỏe mạnh không có triệu chứng, bằng chứng xơ vữa động mạch có thể làm bạn ngạc nhiên:

  • 52% bị xơ vữa động mạch.
  • Nó đã xuất hiện ở 85% những người trên 50 tuổi.
  • 17% thanh thiếu niên đã bị xơ vỡ động mạch.

     Không ai có triệu chứng, và rất ít người bị hẹp nghiêm trọng ở bất kỳ động mạch nào. Đây là căn bệnh phát triển rất sớm, chỉ có thể phát hiện được bằng các xét nghiệm đặc biệt. Nếu bạn 40 tuổi và nói chung khỏe mạnh, bạn có khoảng 50% cơ nguy cơ mắc chứng xơ vữa động mạch. Nguy cơ càng tăng lên khi bạn già đi, hầu hết người lớn  tuổi trên 60 tuổi bị xơ vữa động mạch nhưng thường không có triệu chứng rõ rệt. Tuy nhiên, tỷ lệ tử vong do xơ vữa động mạch đã giảm 25% trong ba thập kỷ qua. Điều này là nhờ lối sống tốt hơn và phương pháp điều trị được cải thiện.

Phòng ngừa

Xơ vữa động mạch có thể trở nên tồi tệ hơn theo thời gian, nhưng nó cũng có thể phòng ngừa được. 

9 yếu tố rủi ro dưới đây là nguyên nhân của hơn 90% các cơn đau tim :

  1. Hút thuốc
  2. Cholesterol cao
  3. Huyết áp cao
  4. Bệnh tiểu đường
  5. béo phì ( thừa cân)
  6. Căng thẳng (stress)
  7. Không ăn trái cây và rau quả
  8. Uống rượu quá mức
  9. Không tập thể dục thường xuyên

     Các chuyên gia đồng ý rằng việc giảm những điều này làm giảm tỷ lệ mắc bệnh tim mạch của bạn. Đối với những người có nguy cơ cao hơn - những người bị đau tim hoặc đột quỵ hoặc đau thắt ngực - một liều aspirin mỗi ngày có thể quan trọng. Aspirin giúp ngăn ngừa cục máu đông hình thành. Hãy hỏi bác sĩ trước khi bắt đầu điều đó, vì nó có thể có tác dụng phụ.

Điều trị

  • Thay đổi lối sống: là chế độ ăn uống lành mạnh , tập thể dục và không hút thuốc . Những thay đổi này sẽ không loại bỏ hoàn toàn, nhưng chúng được chứng minh là làm giảm nguy cơ đau tim và đột quỵ.
  • Thuốc: Dùng thuốc cho cholesterol cao và huyết áp cao sẽ làm chậm và thậm chí có thể ngăn chặn chứng xơ vữa động mạch. chúng cũng có thể làm giảm nguy cơ đau tim và đột quỵ . 
  • Dùng thảo dược chiết xuất từ cây nần vàng giảm mỡ máu gan nhiễm mỡ và xơ vữa động mạch
  • Các bác sĩ có thể sử dụng các kỹ thuật xâm lấn để mở ra tắc nghẽn do xơ vữa động mạch: Nong mạch bằng bóng, phẫu thuật đặt stent (đưa vào một khung đỡ bằng kim loại hay nhựa dẻo để giữ cho lòng động mạch được thông). Nhưng nếu bị tắc nghẽn nặng có thể cần đến phẫu thuật bắc cầu động mạch vành. Phẫu thuật ghép nối một đoạn tĩnh mạch hay động mạch từ phần khác của cơ thể (thường ở tay và chân) khiến dòng máu lưu thông theo một đường khác đến tim giúp tái lập sự lưu thông và phục hồi chức năng tim. Lưu ý các kỹ thuật này có thể có biến chứng.

 

 

Viết bình luận của bạn:
popup

Số lượng:

Tổng tiền: